ธาตุปฏิกูลปัจจเวกขณปาฐะ (บทพิจารณาธาตุและสิ่งปฏิกูล)

ยะถาปัจจะยัง ปะวัตตะมานัง ธาตุมัตตะเมเวตัง, ยะทิทัง จีวะรัง, ตะทุปะภุญชะโก จะ ปุคคะโล, ธาตุมัตตะโก นิสสัตโต นิชชีโว สุญโญ,

สิ่งเหล่านี้คือจีวร เป็นเพียงธาตุตามธรรมชาติที่กำลังเป็นไปตามเหตุปัจจัย, บุคคลผู้ใช้สอยจีวรนั้น ก็เป็นเพียงธาตุ ไม่ใช่สัตว์บุคคล ไม่ใช่สิ่งมีชีวิตอันเที่ยงแท้ เป็นสภาพว่างเปล่า,

สัพโพ ปะนายัง จีวะโร อะชิคุจฉะนีโย, อิมัง ปูติกายัง ปัตวา อะติวิยะ ชิคุจฉะนีโย ชายะติ.

ก็จีวรทั้งหมดนี้ เดิมทีไม่ใช่สิ่งน่ารังเกียจเลย, แต่เมื่อมาถูกต้องเข้ากับกายอันเปื่อยเน่านี้แล้ว ย่อมกลายเป็นของน่ารังเกียจอย่างยิ่งแล.