มงคลสูตร (มงคล ๓๘ ประการ)
บทนำและความหมาย
พระสูตรแสดงหลักการดำเนินชีวิต ๓๘ ประการ ตั้งแต่การไม่คบคนพาล จนถึงจิตเกษมไม่หวั่นไหวในโลกธรรม ซึ่งนำความสุขความเจริญสูงสุดมาสู่ชีวิต
พระสูตรแสดงหลักการดำเนินชีวิต ๓๘ ประการ ตั้งแต่การไม่คบคนพาล จนถึงจิตเกษมไม่หวั่นไหวในโลกธรรม ซึ่งนำความสุขความเจริญสูงสุดมาสู่ชีวิต
เอวัมเม สุตัง, เอกัง สะมะยัง ภะคะวา, สาวัตถิยัง วิหะระติ เชตะวะเน อะนาถะปิณฑิกัสสะ อาราเม, อะถะ โข อัญญะตะรา เทวะตา... ภะคะวันตัง คาถายะ อัชฌะภาสิ, พะหู เทวา มะนุสสา จะ มังคะลานิ อะจินตะยุง อากังขะมานา โสตถานัง พรูหิ มังคะละมุตตะมัง.
[ เอ-วัม-เม สุ-ตัง, เอก-กัง สะ-มะ-ยัง ภะ-คะ-วา, สา-วัด-ถิ-ยัง วิ-ฮะ-ระ-ติ เช-ตะ-วะ-เน อะ-นา-ถะ-ปิน-ทิ-กัด-สะ อา-รา-เม, อะ-ถะ โข อัญ-ยะ-ตะ-รา เท-วะ-ตา... พะ-หู เท-วา มะ-นุด-สา จะ มัง-คะ-ลา-นิ อะ-จิน-ตะ-ยุง อา-กัง-ขะ-มา-นา โสด-ถา-นัง พรู-หิ มัง-คะ-ละ-มุด-ตะ-มัง. ]
ข้าพเจ้าได้สดับมา สมัยหนึ่งพระผู้มีพระภาคเจ้าประทับ ณ เชตวันอารามของอนาถบิณฑิกเศรษฐี ใกล้เมืองสาวัตถี เทวดาองค์หนึ่งได้ทูลถามว่า เทวดาและมนุษย์เป็นอันมาก ปรารถนาความสวัสดี ได้คิดถึงมงคลทั้งหลาย ขอพระองค์ทรงโปรดบอกมงคลอันสูงสุดเถิด.
อะเสวะนา จะ พาลานัง ปัณฑิตานัญจะ เสวะนา ปูชา จะ ปูชะนียานัง เอตัมมังคะละมุตตะมัง, ปะฏิรูปะเทสะวาโส จะ ปุพเพ จะ กะตะปุญญะตา อัตตะสัมมาปะณิธิ จะ เอตัมมังคะละมุตตะมัง,
[ อะ-เส-วะ-นา จะ พา-ลา-นัง ปัน-ทิ-ตา-นัน-จะ เส-วะ-นา ปู-ชา จะ ปู-ชะ-นี-ยา-นัง เอ-ตัม-มัง-คะ-ละ-มุด-ตะ-มัง, ปะ-ติ-รู-ปะ-เท-สะ-วา-โส จะ ปุบ-เพ จะ กะ-ตะ-ปุน-ญะ-ตา อัด-ตะ-สัม-มา-ปะ-ณิ-ธิ จะ เอ-ตัม-มัง-คะ-ละ-มุด-ตะ-มัง, ]
การไม่คบคนพาล ๑ การคบบัณฑิต ๑ การบูชาคนที่ควรบูชา ๑ การอยู่ในถิ่นที่เหมาะสม ๑ การมีบุญวาสนาที่ได้ทำไว้แต่ปางก่อน ๑ การตั้งตนไว้ชอบ ๑ นี่เป็นมงคลอันอุดม,
พาหุสัจจัญจะ สิปปัญจะ วินะโย จะ สุสิกขิโต สุภาสิตา จะ ยา วาจา เอตัมมังคะละมุตตะมัง, มาตาปิตุอุปัฏฐานัง ปุตตะทารัสสะ สังคะโห อะนากุลา จะ กัมมันตา เอตัมมังคะละมุตตะมัง,
[ พา-หุ-สัด-จัน-จะ สิบ-ปัน-จะ วิ-นะ-โย จะ สุ-สิก-ขิ-โต สุ-พา-สิ-ตา จะ ยา วา-จา เอ-ตัม-มัง-คะ-ละ-มุด-ตะ-มัง, มา-ตา-ปิ-ตุ-อุ-ปัด-ถา-นัง ปุด-ตะ-ทา-รัด-สะ สัง-คะ-โห อะ-นา-กุ-ลา จะ กัม-มัน-ตา เอ-ตัม-มัง-คะ-ละ-มุด-ตะ-มัง, ]
ความเป็นผู้ได้ยินได้ฟังมาก ๑ ความมีศิลปวิทยา ๑ วินัยที่ศึกษาดีแล้ว ๑ วาจาสุภาษิต ๑ การบำรุงบิดามารดา ๑ การสงเคราะห์บุตรภรรยา ๑ การงานที่ไม่อากูลคั่งค้าง ๑ นี่เป็นมงคลอันอุดม,
ผุฏฐัสสะ โลกะธัมเมหิ จิตตัง ยัสสะ นะ กัมปะติ อะโสกัง วิระชัง เขมัง เอตัมมังคะละมุตตะมัง, เอตาทิสานิ กัตวานะ สัพพัตถะมะปะราชิตา สัพพัตถะ โสตถิง คัจฉันติ ตันเตสัง มังคะละมุตตะมันติ.
[ พุด-ถัด-สะ โล-กะ-ทัม-เม-หิ จิด-ตัง ยัด-สะ นะ กัม-ปะ-ติ อะ-โส-กัง วิ-ระ-ชัง เข-มัง เอ-ตัม-มัง-คะ-ละ-มุด-ตะ-มัง, เอ-ตา-ทิ-สา-นิ กัด-ตะ-วา-นะ สับ-พัด-ถะ-มะ-ปะ-รา-ชิ-ตา สับ-พัด-ถะ โสด-ถิง คัด-ฉัน-ติ ตัน-เต-สัง มัง-คะ-ละ-มุด-ตะ-มัน-ติ. ]
จิตของผู้ใดอันโลกธรรมถูกต้องแล้ว ย่อมไม่หวั่นไหว ไม่เศร้าโศก ปราศจากธุลี เป็นจิตเกษมศานต์ ข้อนี้เป็นมงคลอันอุดม เทวดาและมนุษย์กระทำมงคลเช่นนี้แล้ว ย่อมไม่ปราชัยในที่ทุกสถาน ย่อมถึงความสวัสดีในที่ทั้งปวงแล.
บทสวดประสิทธิ์ประสาทความสวัสดีมีชัย ขออานุภาพพระรัตนตรัยและเทวดาทั้งปวงคุ้มครองรักษา
ปฐมเทศนาที่สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงแก่พระปัญจวัคคีย์ ณ ป่าอิสิปตนมฤคทายวัน ทรงประกาศอริยมรรคมีองค์ ๘ และอริยสัจ ๔ ทำให้พระอัญญาโกณฑัญญะได้ดวงตาเห็นธรรม
พระสูตรสำคัญที่พระพุทธองค์ทรงแสดงธรรมแก่ปัญจวัคคีย์ จำแนกขันธ์ ๕ ว่าเป็นอนิจจัง ทุกขัง อนัตตา ทำให้พระภิกษุปัญจวัคคีย์ทั้ง ๕ รูปบรรลุธรรมเป็นพระอรหันต์พร้อมกัน
พระสูตรว่าด้วยอานิสงส์ ๑๑ ประการของผู้เจริญเมตตาเจโตวิมุตติ หลับเป็นสุข ตื่นเป็นสุข ไม่ฝันร้าย เป็นที่รักของมนุษย์และอมนุษย์ทั้งหลาย