ตังขณิกปัจจเวกขณปาฐะ (บทพิจารณาปัจจัย ๔ ขณะใช้สอย)

(หันทะ มะยัง ตังขะณิกะปัจจะเวกขะณะปาฐัง ภะณามะ เส)

[ (หัน-ทะ มะ-ยัง ตัง-ขะ-ณิ-กะ-ปัด-จะ-เวก-ขะ-ณะ-ปา-ถัง ภะ-ณา-มะ เส) ]

(เชิญเถิดพวกเราทั้งหลาย จงกล่าวบทพิจารณาปัจจัย ๔ ในขณะกำลังบริโภคใช้สอยเถิด)

ปะฏิสังขา โยนิโส จีวะรัง ปะฏิเสวามิ, ยาวะเทวะ สีตัสสะ ปะฏิฆาตายะ, อุณหัสสะ ปะฏิฆาตายะ, ฑังสะมะกะสะวาตาตะปะสิริงสะปะสัมผัสสานัง ปะฏิฆาตายะ, ยาวะเทวะ หิริโกปินะปะฏิจฉาทะนัตถัง.

[ ปะ-ติ-สัง-ขา โย-นิ-โส จี-วะ-รัง ปะ-ติ-เส-วา-มิ, ยา-วะ-เท-วะ สี-ตัด-สะ ปะ-ติ-คา-ตา-ยะ, อุน-หัด-สะ ปะ-ติ-คา-ตา-ยะ, ดัง-สะ-มะ-กะ-สะ-วา-ตา-ตะ-ปะ-สิ-ริง-สะ-ปะ-สัม-ผัด-สา-นัง ปะ-ติ-คา-ตา-ยะ, ยา-วะ-เท-วะ หิ-ริ-โก-ปิ-นะ-ปะ-ติด-ฉา-ทะ-นัด-ถัง. ]

เราพิจารณาโดยแยบคายแล้วนุ่งห่มจีวร (เสื้อผ้าเครื่องนุ่งห่ม), เพียงเพื่อบำบัดความหนาว, บำบัดความร้อน, บำบัดสัมผัสอันเกิดจากเหลือบ ยุง ลม แดด และสัตว์เลื้อยคลาน, และเพียงเพื่อปกปิดอวัยวะอันก่อให้เกิดความละอาย.

ปะฏิสังขา โยนิโส ปิณฑะปาตัง ปะฏิเสวามิ, เนวะ ทะวายะ นะ มะทายะ นะ มัณฑะนายะ นะ วิภูสะนายะ, ยาวะเทวะ อิมัสสะ กายัสสะ ฐิติยา ยาปะนายะ วิหิงสุปะระติยา พรัหมะจะริยานุคคะหายะ,

[ ปะ-ติ-สัง-ขา โย-นิ-โส ปิน-ทะ-ปา-ตัง ปะ-ติ-เส-วา-มิ, เน-วะ ทะ-วา-ยะ นะ มะ-ทา-ยะ นะ มัน-ทะ-นา-ยะ นะ วิ-พู-สะ-นา-ยะ, ยา-วะ-เท-วะ อิ-มัด-สะ กา-ยัด-สะ ถิ-ติ-ยา ยา-ปะ-นา-ยะ วิ-หิง-สุ-ปะ-ระ-ติ-ยา พรัม-มะ-จะ-ริ-ยา-นุก-คะ-ฮา-ยะ, ]

เราพิจารณาโดยแยบคายแล้วบริโภคบิณฑบาต (อาหาร), ไม่ใช่เพื่อเล่นสนุก ไม่ใช่เพื่อมัวเมา ไม่ใช่เพื่อประดับ ไม่ใช่เพื่อตกแต่งผิวกาย, เพียงเพื่อความตั้งอยู่ได้แห่งกายนี้ เพื่อให้ชีวิตดำเนินไป เพื่อระงับความหิวกระหาย เพื่อสนับสนุนการประพฤติพรหมจรรย์,

อิติ ปุราณัญจะ เวทะนัง ปะฏิหังขามิ นะวัญจะ เวทะนัง นะ อุปปาเทสสามิ, ยาตรา จะ เม ภะวิสสะติ อะนะวัชชะตา จะ ผาสุวิหาโร จาติ.

[ อิ-ติ ปุ-รา-นัน-จะ เว-ทะ-นัง ปะ-ติ-หัง-ขา-มิ นะ-วัน-จะ เว-ทะ-นัง นะ อุบ-ปา-เทส-สา-มิ, ยาด-ตรา จะ เม ภะ-วิส-สะ-ติ อะ-นะ-วัด-ชะ-ตา จะ ผา-สุ-วิ-ฮา-โร จา-ติ. ]

ด้วยอุบายนี้ เราจักระงับเวทนาเก่า (ความหิว) และจักไม่ทำเวทนาใหม่ (ความอิ่มแน่น) ให้เกิดขึ้น, ความเป็นไปแห่งกาย ความเป็นผู้ไม่มีโทษ และความอยู่สบายจักมีแก่เรา ดังนี้.

ปะฏิสังขา โยนิโส เสนาสะนัง ปะฏิเสวามิ, ยาวะเทวะ สีตัสสะ ปะฏิฆาตายะ, อุณหัสสะ ปะฏิฆาตายะ, ฑังสะมะกะสะวาตาตะปะสิริงสะปะสัมผัสสานัง ปะฏิฆาตายะ, ยาวะเทวะ อุตุปะริสสะยะวิโนทะนัง ปะติสัลลานารามัตถัง.

[ ปะ-ติ-สัง-ขา โย-นิ-โส เส-นา-สะ-นัง ปะ-ติ-เส-วา-มิ, ยา-วะ-เท-วะ สี-ตัด-สะ ปะ-ติ-คา-ตา-ยะ, อุน-หัด-สะ ปะ-ติ-คา-ตา-ยะ, ดัง-สะ-มะ-กะ-สะ-วา-ตา-ตะ-ปะ-สิ-ริง-สะ-ปะ-สัม-ผัด-สา-นัง ปะ-ติ-คา-ตา-ยะ, ยา-วะ-เท-วะ อุ-ตุ-ปะ-ริส-สะ-ยะ-วิ-โน-ทะ-นัง ปะ-ติ-สัน-ลา-นา-รา-มัด-ถัง. ]

เราพิจารณาโดยแยบคายแล้วใช้สอยเสนาสนะ (ที่อยู่อาศัยที่นอน), เพียงเพื่อบำบัดความหนาว, บำบัดความร้อน, บำบัดสัมผัสอันเกิดจากเหลือบ ยุง ลม แดด และสัตว์เลื้อยคลาน, และเพียงเพื่อบรรเทาอันตรายอันเกิดจากฤดูกาล และเพื่อรื่นรมย์ในการหลีกเร้นภาวนา.

ปะฏิสังขา โยนิโส คิลานะปัจจะยะเภสัชชะปะริกขารัง ปะฏิเสวามิ, ยาวะเทวะ อุปปันนานัง เวยยาพาธิกานัง เวทะนานัง ปะฏิฆาตายะ, อัพพะยาปัชฌะปะระมะตายาติ.

[ ปะ-ติ-สัง-ขา โย-นิ-โส คิ-ลา-นะ-ปัด-จะ-ยะ-เพ-สัด-ชะ-ปะ-ริก-ขา-รัง ปะ-ติ-เส-วา-มิ, ยา-วะ-เท-วะ อุบ-ปัน-นา-นัง เวย-ยา-พา-ธิ-กา-นัง เว-ทะ-นา-นัง ปะ-ติ-คา-ตา-ยะ, อับ-พะ-ยา-ปัด-ชะ-ปะ-ระ-มะ-ตา-ยา-ติ. ]

เราพิจารณาโดยแยบคายแล้วบริโภคเภสัชบริขารอันเป็นปัจจัยของคนไข้ (ยารักษาโรค), เพียงเพื่อบำบัดทุกขเวทนาที่เกิดจากอาพาธต่างๆ ที่เกิดขึ้นแล้ว, เพื่อความเป็นผู้ไม่มีโรคเบียดเบียนเป็นที่สุด ดังนี้.